سیروز کبدی

سیروز، یک بیماری به کندی پیشرونده است که با تشکیل بافت فیبروز و اسکار در کبد مشخص می شود که در نهایت جایگزین هپاتوسیت های (سلول های اصلی کبد) نرمال شده و جریان خون دیواره های ورید پورت را مختل می کند. فیبروز، می تواند حاصل خود – تدامی بسیاری از فرآیندهای ابتدایی باشد مانند: وقایع عفونی، التهابی، سمی، متابولیک، ژنتیکی و عروقی که به صدمه کبدی منجر می شوند. اکثر خصوصیات بالینی سیروز در نتیجه افزایش فشار پورت، اختلال عملکرد هپاتوسلولار یا تغییر تمایز سلولی ایجاد می شوند.

علل ابتلا به سیروز کبدی

بیماری کبد چرب غیر الکلی (NAFLD)، بیماری کبد الکلی و عفونت با ویروس هپاتیت C شایعترین علل سیروز در جوامع صنعتی هستند؛ ویروس هپاتیت B علت اصلی در آسیا و اکثر آفریقاست. علل قابل توجه و بیشمار دیگری برای سیروز وجود دارد که نیازمند توجه ویژه هستند؛ شامل سیروز صفراوی (اولیه و ثانویه)، هپاتیت اتوایمون، بیماری های وراثتی و صدمه ناشی از دارو.

اما تعداد قابل توجهی از بیماران سیروز در زمان تظاهر، علت به آسانی قابل شناسایی نمی باشد و تشخیص آن با ردکردن صورت می گیرد.

آسیب شناسی

اتفاقاتی که به طور تیپیک به ترتیب رقم خورده به ایجاد سیروز منجر می شوند شامل صدمه قابل توجه هپاتوسیت و به دنبال آن ترمیم غیر موثر که به فیبروز کبدی می انجامد. ماهیت صدمه می تواند بسته به مکانیسم، حاد یا مزمن باشد.

تظاهر بالینی سیروز کبدی

علائم در مراحل اولیه، اغلب غیر اختصاصی اند و شامل خستگی، بی حالی، ضعف، تغییر وزن، بی اشتهایی و تهوع است. با پیشرفت افزایش فشار پورت یا از دست رفتن سلول های اصلی کبد ممکن است افزایش قطر شکم، اختلال عملکرد جنسی، تغییر وضعیت ذهی و خونریزی گوارشی ذکر شود. یافته های فیزیکی بستگی به stage یا مرحله در زمان بروز دارد.

تشخیص سیروز کبدی

به دلیل ذخیره قابل توجه عملکردی کبدی، مبتلایان به سیروز اغلب بدون علامت هستند و تشخیص معمولا به صورت اتفاقی در هنگام معاینه فیزیکی یا تست آزمایشگاهی صورت می گیرد. از طرفی ممکن است بیماران با عوارض ویژه و تهدید کننده حیات مربوط به سیروز بروز کنند.

در صورت شک به سیروز براساس زمینه بالینی، در اکثر موارد می توان از روی ترکیب یافتههای بالینی، آزمایشگاهی و رادیولوژی به طور قابل اعتمادی، تشخیص داد. اما برای تشخیص دقیق سیروز، هنوز بیوپسی کبد به عنوان استاندارد طلایی در نظر گرفته می شود. با پیشرفت های تصویربرداری، در حال حاضر بیوپسی کبد اغلب برای ارزیابی مرحله (stsge) و شدت بیماری، پیش آگهی و پایش جواب به درمان انجام می شود.

دکتر مسعود صدرالدینی متخصص داخلی، فوق تخصص گوارش در شمال تهران با بروز ترین تکنیک ها اقدام به تشخیص و درمان بیماری های معده، کبد، دستگاه گوارش و .. می نماید. جهت کسب اطلاعات بیشتر شما می توانید با شماره های 22683818_09901414248_77839463 تماس حاصل فرمایید یا به اینستاگرام دکتر مسعود صدرالدینی مراجعه نمایید .

علل شایع سیروز کبدی

  • الکل
  • هپاتیت چرب غیرالکلی
  • هپاتیت ویروسی (هپاتیت مزمن B، C و D)
  • سیروز قلبی
  • نارسایی مزمن قلب راست
  • بریکاردیت فشارنده
  • صدمه کبدی ناشی از دارو
  • هپاتیت اتوایمیون
  • سیروز صفراوی اولیه
  • هموکروماتوز (اولیه و ثانویه)
  • بیماری ویلسون
  • کمبود a1 – آنتی تریپسین

یافته های آزمایشگاهی

اختلال عملکرد سلولی کبد

منجر به مختل شدن ساخت پروتیئن، کاهش سطوح نیتروژن اوره خون و افزایش آمونیاک سرم می شود.

افزایش فشارخون پورت

رادیولوژی

دستگاه های رادیولوژی متنوع شامل اولتراسوند (با و بدون داپلر از سیستم وریدی پورت و کبدی)، سی تی اسکن و MRI پروفایل های مکملی برای ارزیابی سیروز مشکوک دارند. در حضور خصوصیات بالینی و آزمایشگاهی سیروز، سفتی غیرطبیعی کبد، در بعضی بیماران ضرورت انجام بیوپسی تشخیصی کبد را منتفی می سازد. بیوپسی، تهاجمی تر است و معمولا برای وضعیت هایی نگه داشته می شود که نتایج مطالعات غیرتهاجمی، نامشخص است یا علت بیماری کبدی مورد شک می باشد.

عوارض سیروز کبدی

عوارض اصلی سیروز به طور کلی می توان به خصوصیات اختلال عملکرد هپاتوسلولار و افزایش فشار پورت تقسیم بندی کرد. عوارض سیروز شامل: اختلال عملکرد سلول های کبدی، رژنراسیون سلول های بدی و اتساع شریانی سیستمیک و احشایی می باشد.

بیماری سیروز کبدی

اختلال عملکرد هپاتوسلولار

فقدان توده سلول کبدی که در سیروز اتفاق می افتد باعث اختلال سنتز بسیاری از پروتئین های مهم می شود که به نوبه خود منجر به هیپوآلبومینمی، تولید ناکافی فاکتورهای انعقادی وابسته به ویتامین k و کاهش ظرفیت دفع سموم از کبد می گردد.

فشار بالای پورت

تحت شرایط نرمال، جریان خون پورت، یک سیستم با فشا پایین است که در حین جریان یافتن خون از ورید پورت به داخل کبد و به ورید اجوف تحتانی دچار تغییرات ناچیزی در فشار می شود. گرادیان فشار وریدی کبد (HVPG) که بیانگر گرادیان بین فشار گوه ای وریدی کبد و فشار آزاد وریدی کبد می باشد، با کاتتریزاسیون مستقیم اندازه گیری می شود. در سیروز از هم گسیختگی ساختار کبد به وسیله ی بافت سیروز و ندول های ترمیمی و همچنین افزایش تون عروق داخل کبدی باعث افزایش مقاومت در برابر جریان ورید پورت و در نتیجه افزایش ورید پورت می شود. افزایش فشار پورت به صورت HVPG بیش از 5 میلی متر جیوه تعریف می شود و عوارض قابل توجه بالینی عمدتا در اندازه های بیش از 10 میلی متر جیوه اتفاق می افتد.

درمان سیروز کبد چگونه انجام می‌شود؟

درمان با توجه به شدت بیماری و علت ایجاد بیماری و عوارض آن متفاوت می باشد. به طور معمول روش های درمان قابل استفاده به این منظور به شرح زیر می باشد:

  • پرهیز از مصرف الکل و مواد مخدر
  • پیشگیری از مشکل با مصرف دارو
  • درمان علت های بیماری
  • واکسیناسیون در برابر هپاتیت ویروسی

مواد غذایی، رژیم غذایی و تغذیه

به طور معمول افراد مبتلا به سیروز کبدی بهتر است با پزشک خود مشورت نموده و از رژیم غذایی بدون سدیم استفاده نماید. تا از پیشرفت بیماری و مشکلات ناشی از مصرف برخی مواد غذایی بکاهید.

کلام آخر

سیروز کبدی یک بیماری مزمن است و با داشتن رژیم غذایی مناسب و تغییر سبک زندگی می توان تا حدی از ابتلا به این بیماری پیشگیری نمود. در صورت داشتن هر گونه سوال در خصوص این بیماری می توانید به متخصص گوارش مراجعه نمایید.

برای کسب اطلاعات بیشتر به بهترین فوق تخصص گوارش در تهران مراجعه نمایید .



به این پست امتیاز دهید.
بیماری سیروز کبدی یا تنبلی کبد:علائم،درمان و رژیم غذایی
2 از 3 رای
1 پاسخ

دیدگاه خود را ثبت کنید

تمایل دارید در گفتگوها شرکت کنید؟
در گفتگو ها شرکت کنید.

پاسخی بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

20 + 8 =